Therapiepraktijk A.V.O.

De praktijk voor integratieve psychotherapie, counseling en training in Den Haag.

Rouwbegeleiding en -therapie

Heeft u iets dierbaars verloren in uw leven, bijvoorbeeld een dierbare, uw baan, of wellicht uw gezondheid?
Heeft u moeite om te gaan met dit verlies?
Zoekt u hierbij ondersteuning en begeleiding?

Dan is rouwbegeleiding of - therapie bij Therapiepraktijk AVO wellicht iets voor u!

Wat is rouwen eigenlijk

Ieder mens krijgt in zijn leven meerdere malen te maken met een verlies. Dit kan zijn een verlies van een dierbare als gevolg van een overlijden, maar ook bijvoorbeeld het verliezen van een baan. Een verlies kan een enorme impact op u en uw leven hebben. Deze impact kan zo groot zijn, dat u misschien wel het gevoel heeft niet meer normaal te kunnen functioneren. Er kan - al dan niet tegelijkertijd - sprake zijn van allerlei emoties, lichamelijke klachten en zelfs veranderingen in uw gedrag. U wordt ineens geconfronteerd met een leven zonder diegene of datgene wat u zo dierbaar was.

Rouwen kan dan ook gezien worden als een aanpassingsproces, het aanpassen aan een leven zonder uw dierbare, of bijvoorbeeld een baan. Een proces wat vaak gepaard gaat met een geestelijke, lichamelijke en emotionele staat, veroorzaakt door het verlies van iemand of iets met wie of waarmee u een diepe emotionele band had. Het is een proces met een zeer persoonlijk karakter, het is een persoonlijke beleving. Ieder mens rouwt op zijn eigen manier, met een eigen intensiteit en in een eigen tempo. Rouwen is maatwerk. En de begeleiding van rouw ook. Dat is ook het uitgangspunt van de rouwbegeleiding en -therapie, die therapiepraktijk A.V.O. u kan bieden.

Rouwreacties

Rouwreacties zijn persoonlijk en kunnen zeer divers in vorm, duur en intensiteit zijn. Iedereen rouwt op de manier die hij of zij nodig heeft. De ene nabestaande zal bijvoorbeeld veel behoefte hebben om over de overledene te praten of samen naar foto’s of ander beeldmateriaal te kijken. De ander trekt zich juist terug, bekijkt de foto’s liefst alleen of verwerkt het verlies door hard te werken, klussen of sporten. Sommige nabestaanden houden alles liever zoveel mogelijk zoals het was: ze laten bijvoorbeeld de spullen van de partner op hun vaste plaats liggen, houden de kamer van een overleden kind intact en blijven de dagelijkse routine volgen. Anderen veranderen juist alles: ze ruimen de spullen van de overledene op, verhuizen of zoeken nieuwe vrienden. Sommige mensen mijden weer liever de plaatsen die aan de overledene doen denken. De ene nabestaande wordt regelmatig overspoeld door huilbuien, de ander door woede en weer een ander voelt zich alleen maar verdoofd.

Nabestaanden kunnen ook ander gedrag gaan vertonen in reactie op rouw. Ook kunnen ze in hun hoofd veel bezig zijn met de overledene.

Er kunnen als gevolg van een verlies dan ook diverse reacties optreden. Hierbij valt te denken aan verschillende emoties, lichamelijke klachten en overige reacties.

Emoties bij rouw

Wanneer u een verlies ervaart, kunt u heftige emoties ervaren. En net zoals iedereen anders reageert op een verlieservaring, ervaart iedereen ook andere emoties. Veel nabestaanden kampen met intense, verwarrende en soms ook tegenstrijdige gevoelens. Niet alleen verdriet, angst, hulpeloosheid en wanhoop, maar ook boosheid, agressie, teleurstelling en schuldgevoelens kunnen voorkomen. Soms voelt een nabestaande zich zelfs opgelucht en in zekere zin bevrijd. Dat kan bijvoorbeeld het geval zijn als de dood een lang en moeilijk ziektebed afsluit of als de zieke zelf naar het einde verlangde. Deze onverwachte gevoelens kunnen voor de achterblijver erg verwarrend zijn omdat ze misschien wel als ongepast worden ervaren. Toch zijn het normale reacties op een ingrijpende verandering. Andere veel voorkomende gevoelens zijn:

  • een intens gevoel van alleen zijn (met het verdriet)
  • leegte, neerslachtigheid en nergens zin in hebben tot aan depressieve gevoelens
  • schuldgevoelens: had ik meer moeten doen, zijn of haar dood kunnen voorkomen?
  • jaloezie: jaloers zijn op anderen mensen die nog wel hun partner hebben en daar gelukkig mee zijn

Lichamelijke klachten bij rouw

Naast het ervaren van verschillende soorten emoties, kunnen sommige mensen ook last krijgen van lichamelijke klachten. Het doormaken van een verlies kost namelijk veel energie. Hierdoor raken veel mensen vermoeid tijdens het rouwen, soms zelfs al bij het opstaan. Ze kunnen zich slecht concentreren en zijn vergeetachtig. Veel mensen slapen slecht en hebben weinig eetlust. Andere veelvoorkomende klachten kunnen zijn:

  • hoofd-, nek- en rugpijn
  • hyperventilatie
  • het extreem koud hebben
  • hevig transpireren
  • hartkloppingen.

Overige reacties bij rouw

  • verhoogde alertheid en rusteloosheid of juist verwardheid en traag denken
  • alleen maar aan de overledene kunnen denken
  • veel dromen over hem of haar
  • als een ‘film’ steeds de laatste uren of dagen zien
  • menen de overledene weer te zien, te horen of te voelen
  • op zoek gaan naar hem of haar
  • zich slechter verzorgen en niet goed eten
  • minder vertrouwen hebben in zichzelf, de wereld of de toekomst.

Het verschill tussen rouwbegeleiding en rouwtherapie

Rouwbegeleiing is vooral bedoeld om u een stukje ondersteuning te bieden bij uw rouwproces. Het verlies van een dierbare kan een enorme impact hebben. Indien u moeite hebt om te gaan met het verlies, maar u daarbij nog wel het gevoel heeft te kunnen blijven functioneren, dan kan rouwbegeleiding u wellicht helpen in uw rouwprices.

Rouwtherapie richt zich met name op de verwerkingsproblemen bij rouw. Op het moment dat u ervaart dat u - als gevolg van een verlies - niet meer goed in staat bent om te functioneren, dan kan rouwtherapie aan de orde zijn.

Indien u al een wat langere periode last heeft van meerdere aspecten herkent uit ondergaande lijst, dan kan rouwtherapie voor u misschien een goede optie zijn:

  • Periodes of golven van intense emoties, overdreven huilbuien, gerelateerd aan het verlies
  • Eenzaamheid ten gevolge van het overlijden.
  • Doelloosheid, of gevoelens van nutteloosheid over de toekomst.
  • Subjectief gevoel van verdoofdheid, onthechting, of emotieloos reageren.
  • Gevoelens van woede en bitterheid en weerstand om de pijnlijke realiteit te erkennen
  • Excessieve prikkelbaarheid
  • Identiteitsgevoel is verward en verstoord
  • Problemen met onder ogen zien van het overlijden (ongeloof, ontkenning)
  • Preoccupatie met de overledene: automatische gedachten of indringende fantasieën over de overledene, rumineren of piekeren en zich niet kunnen concentreren op taken buiten het verlies
  • Verlangen naar de overledene en eventueel ook zoeken naar de overledene
  • Het gevoel dat het leven leeg of zonder betekenis is.
  • Het gevoel dat een deel van zichzelf samen met de ander gestorven is.
  • Algemene weerstand om zich aan te passen aan het leven in afwezigheid van de geliefde
  • Het beeld van de wereld is stukgeslagen (bijvoorbeeld geen gevoel van veiligheid, vertrouwen of controle).
  • Overnemen van symptomen of schadelijk gedrag van de overledene of gedrag dat met hem/haar verband houdt.
  • Ongebruikelijke verstoring van de slaap
  • Extreme vermijding van mensen, plaatsen en activiteiten die aan de overledene doen denken
  • Verlies van interesse in sociale activiteiten, verzorging
  • Overig disfunctioneren in de sociale en beroepsmatige sfeer en op andere belangrijke leefgebieden. 

De behandeling: de Rouw Interventie Boom (RIB) 

Therapiepraktijk A.V.O. heeft een speciaal programma ontwikkeld om u te helpen bij uw rouwproces. Met behulp van het programma de Rouw Interventie Boom (© therapiepraktijk A.V.O. 2011) wordt samen met u onderzocht welke aanpak er voor u en uw problematiek passend is.

Het beeld van de boom bij dit programma is symbolisch bedoeld. Zoals een boom verschillende takken heeft, zo kan er bij rouw sprake zijn van verschillende klachten, waar u last van hebben. Samen kunnen we de vertakkingen in uw rouwproblematiek onderzoeken en kijken wat u daarin nodig heeft.

En zoals een boom via haar wortels voeding uit de aarde kan halen, zo kunt u via verschillende therapievormen weer hulpbronnen in uzelf aanboren, welke u kunt gebruiken in uw rouwproces. Zodat u uiteindelijk weer in uw kracht komt en overeind kan blijven, net als de stam van de boom, die krachtig geworteld is. Een stam die ook flexibel genoeg is, waardoor hij indien nodig kan meebuigen met de wind uit de verschillende richtingen. Rouwtherapie helpt u - net als de krachtige stam van de boom - vol vertrouwen mee te bewegen met de soms zeer turbulente en intense momenten in uw eigen rouwproces, zonder dat u hierdoor volledig omver 'gewaaid' wordt.

De RouwInterventieBoom

  • Rouw Problematiek Inventarisatie (RPI): Allereerst wordt uw specifieke rouwproblematiek geinventariseerd. In deze fase gaat het om uw persoonlijk verliesverhaal.
  • Rouw Problematiek Analyse (RPA): In de volgende fase wordt samen met u uw rouwproblematiek verder geanalyseerd. Hierbij wordt o.a. onderzocht of u last heeft van specifieke verwerkingsproblematiek en hoe u concreet omgaat met het verlies. In deze fase krijgen we samen een eerste beeld of rouwbegeleiding of misschien rouwtherapie voor u een passend alternatief is.
  • Focus Rouw Begeleiding (FRB): Op basis van de eerdere inventarisatie van uw rouwproblematiek en de verdere analyse hiervan wordt samen met u de focus van de begeleiding bepaalt. Hierbij wordt bekeken wat precies uw behoefte aan begeleiding is. Vervolgens wordt stil gestaan bij hetgeen u met de begeleiding wilt bereiken.
  • Clientgerichte Behandeling (CB): Op basis van de voorgaande fases wordt samen met u gekeken welke aanpak het beste past bij u en uw rouwproces. Dit vormt de basis van het behandelplan, wat een palet aan op u als client afgestemde technieken zal bevatten. 


Contact

Voor meer informatie over rouwbegeleiding en -therapie, kunt u contact openemen via info@therapiepraktijkavo.nl of u kunt het contactfomulier gaan.

De drie bomen

Gisteren was ik in het bos. Op zoek naar drie bomen, drie bomen die ik gekend had.

Drie bomen die alle drie een tak hadden verloren. Drie bomen die daar alle drie op een andere manier mee omgegaan waren. Vandaag heb ik ze gevonden.

De eerste boom was gaan treuren om zijn verlies, en zei ieder voorjaar als de zon hem uitnodigde om te groeien: "Dat kan ik niet want ik mis een tak."

De tweede boom was geschrokken van de pijn en had maar snel besloten om het verlies te vergeten. En ieder voorjaar als de zon hem uitnodigde te groeien, groeide hij.

De derde boom was geschrokken van de pijn. Maar hij had gerouwd om het verlies. En het eerste voorjaar dat de zon hem uitnodigde te groeien had hij gezegd:'Dit jaar nog niet." Maar de zon kwam het jaar daarop terug. Nu zei de boom: 'Ja zon, verwarm mij opdat ik mijn wond kan verwarmen, ziet u, mijn wond heeft warmte nodig, opdat hij weet dat hij erbij hoort." En het derde jaar dat de zon terug kwam sprak de boom:" Ja zon, laat mij groeien want er is nog zoveel te groeien."

Na wat zoeken, vond ik de drie bomen, of eigenlijk twee. De eerste boom was klein gebleven. De plaats van de wond was duidelijk te zien, het was het hoogste punt van de boom. De tweede boom was geen boom meer. Een voorjaarsstorm had hem doen omwaaien. De plek van de wond moest ik gaan zoeken. Achter een heleboel bladeren vond ik hem. De derde boom was het moeilijkst te vinden, want ik had niet verwacht dat hij zo groot en sterk was geworden. Maar gelukkig kon ik hem herkennen aan de dichtgegroeide wond die vol trots in het zonlicht stond.

(Evert Landwaard)